Świniary / gmina Solec Zdrój / powiat buski / woj. świętokrzyskie
 
   
 

PARAFIA W ŚWINIARACH

 

Rzymskokatolicka
Parafia św. Stanisława

 Świniary nr 49 a
28-131 Solec Zdrój
 tel. 041 377 62 95

 

 

MSZE ŚWIĘTE

W NIEDZIELĘ I ŚWIĘTA:
800  1000  1200

W DNI POWSZEDNIE:
700 lub 1700


- DO PARAFII NALEŻĄ:
Świniary, Ludwinów, Parchocin, Trzebica, Włosnowice, Zielonki
- LICZBA WIERNYCH
: 770 osób (źródło)
- KSIĘGI METRYKALNE: ochrzczonych od 1860r., zaślubionych od 1885r., zmarłych od 1880r.
- ODPUST PARAFIALNY: św. Stanisława b.m. 8 maja.
- PROBOSZCZ: ks. Sławomir Grabiec ur. , wyśw. 1993, mian. 2010
 

KOŚCIÓŁ

Obecny kościół wzniesiono w II połowie XVII wieku. Drewnianą budowlę rozbudowano w kolejnym stuleciu przedłużając korpus nawowy od strony zachodniej. W 1874r. powiększono świątynię od północy o murowaną kaplicę z przedsionkiem, a w 1902r. wystawiono od południa przybudówkę mieszczącą zakrystię i przedsionek. Prostokątna w planie, drewniana część kościoła nakryta wspólnym dachem składa się z prostokątnej nawy i węższego, zamkniętego trójbocznie  prezbiterium. Nad nawą barokowa (XVIIIw.) wieżyczka sygnaturki. Od zachodu wejście poprzedza barokowa wieża, pierwotnie wolnostojąca, połączonja w trakcie XVIIIwiecznej przebudowy z korpusem. Dolna jej część jest murowana, o ścianach wypełnionych podziałami ramowymi, podparta masywnymi szkarpami. Górne kondygnacje drewniane, przykryte dachem wielopołaciowym, przełamanym z małą kopułą i krzyżem w zwieńczeniu. Nakryte stropami wnętrze mieści wiele cennych elementów wyposażenia. W prezbiterium ołtarz późnobarokowy z rokokowymi ornamentami, z XVIII - wiecznymi rzeźbami i barokowym krucyfiksem w scenie

środkowej.   Po   bokach  tęczy współczesne  mu  ołtarze - w lewym obrazy: św. Anny Samotrzeć (pocz. XVII w.), późnorenesansowy, a w scenie głównej Matka Boska z Dzieciątkiem okryta sukienką, na lustrzanym, zdobionym rombami tle (XVIII w.). W ołtarzu po prawej stronie XVIII- wieczne przedstawienie św. Stanisława z Piotrowinem. Od zachodu XVIII w. chór muzyczny wsparty na dwóch słupach. Ponadto: XVIII - wieczna ambona i kamienna chrzcielnica, cztery powstałe w tym czasie ławki (na jednej herb Prus III, na drugiej herb łabędź i panoplia), dwa feretrony, krucyfiks oraz Stacje Męki Pańskiej. Do zabytków sztuki rokoka należą: jedna ławka i prospekt organowy. Na uwagę zasługuje barokowa rzeźba Matki Boskiej z Dzieciątkiem.

 

RYS HISTORYCZNY

Tutejsza parafia powstała na przełomie XIII i XIV wieku. Pierwsza wzmianka o niej odnotowana w wykazach świętopietrza pochodzi z 1326r. gdzie wymieniono "Item Nicolaus, plebanus ecclesie de Swiniar". Zapisy z kolejnych lat XIV i XV wieku nieprzerwanie poświadczają jej istnienie. W XV wieku do parafii należały, poza Świniarami dwie wsie - Parchocin i Włoszczonowice, ale ich dalszą przynależność potwierdzają XVII i XVIII - wieczne wizytacje (1610, 1664, 1711, 1783). W połowie XV wieku istniał w Świniarach drewniany kościół. Wizytacja Biskupa Radziwiłła z 1596r. wymienia wezwanie kościoła - św. Wacław. Taki tytuł świątyni wskazuje, że powstała w okresie wpływów czeskich.

1326
Plebanem świniarskiej parafii był ks. Mikołaj - "Item Nicolaus, plebanus ecclesie de Swiniar"

1440
Plebanem świniarskiej parafii był ks. Maciej z Błogiego.

1668
Plebanem świniarskiej parafii był ks. Stanisław Brzeszkowski. Zbudował on kolejny kościół i dzwonnicę, który w krótkim czasie znowu uległ zniszczeniu. Na cmentarzu przykościelnym wystawił kamienny postument Matki Boskiej Różańcowej.

1890 - 1920
Na przełomie XIX i XX wieku w parafii Świniary opiekę duszpasterską sprawował ks. Bartłomiej Stefański. Wybudował kaplicę od strony plebani, postawił dzwonnicę. Odnowił również postument z figurą Matki Boskiej Różańcowej. Ks. Proboszcz zmarł w Świniarach i został pochowany na cmentarzu parafialnym. >>zobacz grób ks. Stefańskiego<<

1920 - 1935
Następcą ks. Stefańskiego został ks. Paweł Wołoszyn, który w 1922 roku wybudował plebanię, budynki gospodarcze i stodołę. Warunki gospodarcze w tym okresie w naszej Ojczyźnie były trudne, toteż osiągnięcia ks. Wołoszyna trzeba ocenić bardzo wysoko.

1935 - 1938
Od roku 1935 duszpasterstwo spełniał ks. Jan Zieliński. W latach 1935-1938 przyozdobił kościół malowidłami, które do dnia dzisiejszego zdobią świątynię. Ściany boczne świątyni to motywy geometryczno – roślinne. W prezbiterium na stropie widoczna jest postać św. Stanisława – Biskupa Męczennika patrona parafii. W nawie głównej na stropie widzimy postać Matki Bożej. W tym okresie wikariuszem parafii był ks. Leon Graca.

1938 - 1942 (II wojna światowa)
Następcą ks. Jana Zielińskiego został ks. Bronisław Rajchel. W czasie wojny terytorium parafii zostało spalone, złupione a z wieży kościoła hitlerowcy zrabowali dzwon. Została spalona stodoła, zabudowania gospodarcze zniszczone, zniszczeniu uległa również plebania. Wikariuszem parafii był w tym czasie ks. Kazimierz Perz.

1942 - 1958 (II wojna światowa)
W 1942 roku proboszczem parafii Świniary zostaje mianowany przez bp. Kieleckiego ks. Jan Olesiński. Wsławił się on tym, że uratował od śmierci kilkudziesięciu parafian, którzy byli prowadzeni na rozstrzelanie (wg. świadków) na klęczkach – prosił hitlerowców o darowanie życia i ocalił tych ludzi. Różnymi sposobami ks. Jan Olesiński chronił ludzi z wioski Parchocin przed wywiezieniem do obozów koncentracyjnych i wywózką na roboty do Niemiec. Księgi parafialne były w tym czasie wywiezione i przechowywane w prywatnych domach z obawy by nie wpadły w ręce okupantów. Naczynia i szaty liturgiczne też były w ten sposób przechowywane. Niestety tylko część z przechowywanych poza parafią rzeczy powróciła po wojnie na swoje miejsce. Podczas działań wojennych ucierpiała wieża kościoła (została uszkodzona przez pociski), plebania i zabudowania gospodarcze uległy prawie całkowitemu zniszczeniu. Po wojnie ks. Jan Olesiński odbudował stodołę, budynek gospodarczy i przeprowadził remont plebani. Wystawił również nową kaplicę północną. Wówczas też ks. Paweł Wołoszyn będąc proboszczem w Wiślicy ofiarował dzwon dla parafii Świniary. We wszystkich pracach w tym czasie wspomagał ks. Jana Olesińskiego wikariusz parafii ks. Bolesław Balikowski. W 1998 roku ks. Jan obchodził w parafii Świniary 60-lecie posługi kapłańskiej. W odpustową uroczystość Mszę Św. Celebrowali ks. Witold Świąder - dziekan i proboszcz parafii Solec Zdrój – 35 lat kapłaństwa, ks. Marian Czajka - proboszcz parafii Ostrowce – 25 lat kapłaństwa, ks. Leopold Michalski - proboszcz parafii Świniary – 25 lat kapłaństwa. Koncelebrze przewodził jakże zasłużony dla parafii Świniary ks. Jan Olesiński – ks. Senior – 60 lat kapłaństwa. Parafianie zgotowali ks. Olesińskiemu owacyjne przyjęcie.

1958 - 1971
Od 1958 roku proboszczem parafii Świniary zostaje ks. Józef Stachurski, który swą posługę spełnia do 1971 roku. W tym czasie zakłada instalację elektryczną na plebani oraz w kościele i ofiarnie sprawuje swą posługę duszpasterską.

1971 - 1976 (nawiedziny obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej)
Ksiądz Stanisław Kruszyński podejmuje obowiązki duszpasterskie w Świniarach w 1971 roku. On to wybudował kaplicę na cmentarzu parafialnym i przeprowadził remont przyciesia przy kościele. Sprowadził do kościoła nowy ołtarz (soborowy) oraz założył centralne ogrzewanie na plebani. W ramach przygotowań do obchodów i samych obchodów milenium chrztu Polski, z pomysłu Ks. Prymasa Stefana Wyszyńskiego, powstała inicjatywa nawiedzenia przez kopię cudownego Obrazu Matki Boskiej Jasnogórskiej wszystkich polskich parafii. Peregrynacja ta rozpoczęła się 26 sierpnia 1957 a zakończyła 12 października 1980 r. Trwała 23 lata. Obraz Jasnogórski przez ten czas nawiedził przeszło 8 tysięcy kościołów i kaplic, 7150 parafii. Nie ominął również Parafii w Śwniniarach, gdzie w 1973 roku został gorąco przyjęty i wielbiony przez tutejszych parafian. >> zobacz zdjęcia<<

1976 - 1984 (stan wojenny w Polsce)
W tym czasie proboszczem parafii jest ks. Jan Tytko. Jest to trudny okres, gdyż w tym czasie nastaje stan wojenny w Polsce. Mimo wielu trudności zostaje wybudowany front ogrodzenia cmentarnego.

1984 - 1989
W 1984 roku parafię obejmuje ks. Michał Wójs. Są to w dalszym ciągu trudne czasy. Rozwiązał on wiele trudnych spraw w czasie swej pięcioletniej pracy duszpasterskiej. Przeprowadził renowację więźby dachowej oraz pokrył blachą cynkową kościół i plebanię. Przeprowadził gruntowny remont plebani, otynkował ją. Ponieważ dzwon na wieży kościoła był pęknięty, za staraniem ks. Michała odlano nowy, dokonał też zakupu kilku nowych ornatów. Wokół kościoła i plebani oraz budynków gospodarczych przeprowadził wyręb drzew i zarośli. Ogrodził gospodarstwo plebańskie oraz obsadził plebanię tujami i srebrnymi świerkami.

1989 - 1994
Następcą ks. Wójsa został ks. Edward Kupis. W czasie swej pracy duszpasterskiej wymienił stare ławki, konfesjonał i katafalk. Gromadził środki na renowację instalacji elektrycznej w kościele. Założył dreny na cmentarzu grzebalnym. W tym czasie wybudowano studnię na cmentarzu. Na plebani do centralnego ogrzewania zakupił piec na ropę. Wybudował przed kościołem parking.

1994 - 1997
Ksiądz Jerzy Klimas założył w kościele nową instalację elektryczną, przeprowadził odwodnienie kościoła, otynkował i ocynkował kaplicę. W tym czasie również otynkowano i wymalowano dzwonnicę, zakupiony został też piec do centralnego ogrzewania na węgiel.

1997 - 2006
W sierpniu 1997 roku parafię w Świniarach obejmuje ks. Leopold Michalski. Pierwszą inwestycją, którą zrealizował był chodnik wokół kościoła oraz obsadzenie go różami. Główną bramę na plac kościelny ufundował pan Marek Dziekan z Zielonek. W 1998 roku został ogrodzony cmentarz parafialny (380m). Zostały ufundowane dwie bramy cmentarne przez pana Krzysztofa Dziekana z Zielonek. Stacje drogi krzyżowej ufundował pan Bonar pochodzący z Włosnowic. Parafianka Helena Wojtowicz – Dmowska umierając za swoje oszczędności poleciła swoim siostrom wyremontować i wyzłocić dwa kielichy i dwie monstrancje. W kościele wymieniono okna. Dokonano wycinki drzew na cmentarzu. Na plebani założono posadzkę w kuchni i przedsionku, zmodernizowano łazienkę. Położono chodnik betonowy na podwórzu plebańskim. W dalszym ciągu przeprowadza się modernizację plebani. W maju 1998 roku przeprowadza Misje w parafii, wprowadzające ją w trzecie tysiąclecie. Misje te przeprowadził ks. Jan Borna. Postawiono krzyż misyjny przy kościele i na cmentarzu grzebalnym. W 1998 roku zrobiono trzy wjazdy na cmentarz grzebalny. W prezbiterium w kościele sprawiono nową podłogę pod ołtarz. W 1999 roku od 5 do 8 maja przeprowadzono Renowację Misji św. Na zakończenie Misji św. Rozpoczęła się peregrynacja figury Matki Bożej Fatimskiej po całej parafii zaczynając od Wsi Włosnowice. Renowacje misji przeprowadził ks. Jan Borna z parafii Rataje. 8 lutego 2006 roku ks. Leopold Michalski umiera, kończąc 9 letnią posługę w świniarskiej parafii. W sobotę 11 lutego odbyły się w Świniarach uroczystości żałobne po których ciało Proboszcza zostało przewiezione i pochowane w Kazimierzy Wielkiej.

2006 - 2010
Zimą 2006 roku parafia ma już nowego gospodarza. Jest nim  ks. mgr Mirosław Błoniarz. Szczery, mający doskonały kontakt z młodzieżą, zawsze uśmiechnięty od razu przypadł do gustu parafianom. Jego pierwszą inwestycją był gruntowny remont plebani, która przez lata zaniedbana dziś z pomocą parafian nabrała nowego blasku. Jesienią 2006 roku kościół po raz pierwszy w historii otrzymuje zewnętrzną iluminację świetlną, dzięki czemu również wieczorem i nocą można podziwiać piękną świniarską świątynię. W lipcu 2007 roku przeprowadzono remont kapitalny małej wieżyczki kościoła. Stara, spróchniała konstrukcja została zastąpiona nową dzięki czemu wieżyczka przez kolejne kilkaset lat będzie mogła oznajmiać mieszkańcom Świniar rozpoczęcie mszy świętej. Barokowa murowana wieża i zakrystia zostały odnowione i pomalowane na jasnokremowy kolor. Drewniana elewacja kościoła została zakonserwowana i zabarwiona ciemnobrązowym impregnatem. Zimą 2009 roku całkowicie odnowiona została kaplica północna wraz ze znajdującym się w niej ołtarzem. Na cmentarzu powstaje asfaltowy chodnik. W październiku 2010 roku odnowiony został ołtarz boczny Matki Boskiej Śnieżnej. >>zobacz opis ołtarza<<   >>zobacz zdjęcia z montażu<<. W listopadzie 2010 roku renowacji została poddana kamienna figura Matki Boskiej Różańcowej wzniesiona w 1694 roku >>zobacz zdjęcia<<. Dwunastego grudnia 2010 Ksiądz Proboszcz Mirosław Błoniarz ogłasza iż decyzją Biskupa jego pięcioletnia posługa w Parafii w Świniarach dobiegła końca. Parafianie z żalem przyjęli informację o odejściu księdza, który tyle serca i pracy włożył w życie codzienne tutejszej ludności. >>zobacz bilans dokonań księdza Mirosława<< Życzymy wszystkiego najlepszego w nowej parafii - Łukowa.

2010 -
W grudniu 2010 roku nowym gospodarzem Parafii w Świniarach zostaje ks. Sławomir Grabiec. W czerwcu 2011 roku z renowacji powraca ołtarz boczny św. Stanisława. >>zobacz zdjęcia z montażu<<. W lipcu 2011 roku ruszają prace przy nowym murze wokół kościoła. Wkrótce zarówno od strony zewnętrznej jak i wewnętrznej zakończy się jego tynkowanie. W marcu 2012 roku specjalistyczna firma zdemontowała i zabrała do renowacji ołtarz główny i ambonę. >>zobacz demontaż ołtarza głównego<<  >>zobacz demontaż ambony<<


OBEJŚCIE KOŚCIOŁA

Wokół kościoła murowane ogrodzenie z czterema kapliczkami na obwodzie i bramką (koniec XVIII - pocz. XIX w.). W kapliczkach obrazy ewangelistów, zapewne XVIII - wieczne. Na południowy wschód od świątyni, w jej pobliżu stoi kamienna figura z 1694r. wzniesiona na pamiątkę ustanowienia Różańca. Masywny dwustopniowy postument opatrzony inskrypcjami podtrzymuje czworoboczny słup zdobiony płycinami i rytymi napisami, z głowicą w formie wydatnego, profilowanego  gzymsu. Powyżej grupa rzeźb - Matka Boska z Dzieciątkiem adorowana przez śś. Dominika i Katarzynę. Figura uszkodzona w czasie walk w 1945r., odnowiona, spięta klamrami, a w 2010 roku gruntownie odrestaurowana stanowi szczególną pamiątkę.
N
a cmentarzu grzebalnym w Świniarach Kaplica , w ołtarzu obraz św. Andrzeja Apostoła.